Điều sỉ nhục nhất trong vụ Hiệp định biên giới Hoa-Việt là mọi việc diễn ra một cách dấm dúi và che đậy, công chúng không được nghe tin đầy đủ, không hề được tham dự. Các lănh tụ cộng sản người Việt đă thương lượng hai bản hiệp định với chính quyền Trung Quốc từ hai chục năm nay, trong ṿng bí mật. Và việc kư kết được giữ im ĺm, chỉ một thiểu số ở trong đảng biết với nhau cho đến khi có một đảng viên ở Hải Pḥng già hơn 78 tuổi (có 54 tuổi đảng) đem ra ánh sáng, trước ngày họp Đại Hội thứ Chín của Đảng. Nếu không bị Trung Quốc thúc ép chắc các lănh tụ cộng sản ở Hà Nội cũng không muốn làm lễ "cắm mốc mới" vào cuối tháng Giêng vừa qua, mở đầu cho 1,400 cột mốc sắp đem cắm dọc theo biên giới hai nước. Chính quyền Hà Nội chẳng dại ǵ tổ chức buổi lễ rùm beng để bị bêu riếu trước công luận.
Nh́n vào các diễn biến, chúng ta thấy rơ tính chất lén lút, bí mật trong việc bán nước của đảng Cộng Sản. Theo ông Vũ Khoan, lúc c̣n là Thứ trưởng thường trực Bộ Ngoại giao của Cộng Sản Việt Nam, th́ các cuộc đàm phán về biên giới đă bắt đầu từ năm 1949, trước khi Cộng Sản Trung Hoa chi viện vũ khí và cố vấn cho Cộng Sản Việt Nam. Trong bài viết trên Tạp chí Cộng Sản mà nhật báo Người Việt đă nhắc tới ngày hôm qua, ông Vũ Khoan cho biết cuộc đàm phán biên giới chính thức mở màn năm 1977, 2 năm sau khi Cộng Sản Việt Nam chiếm được miền Nam. Thời điểm này quan trọng, v́ lúc đó Tổng Bí thư Lê Duẩn đang bỏ Trung Quốc quay sang thần phục Liên xô, cho nên bắt đầu có xung đột về biên giới. Nhưng việc thảo luận bất thành, v́ Cộng Sản Việt Nam tiến chiếm Cam Bốt, và được Đặng Tiểu B́nh "cho một bài học" bằng cuộc tấn công sang Việt Nam. Đến khi Liên xô và khối cộng sản Đông Âu sụp đổ từ 1989, Cộng Sản Việt Nam phải quay sang cầu cứu Bắc Kinh, lúc đó Trung Quốc mới đặt điều kiện phải bàn về các vấn đề biên giới.
V́ vậy, năm 1991 Hà Nội phải nhắm mắt kư một "Hiệp định tạm thời" về biên giới với Trung Quốc. Hiệp định này không được công bố, cho nên dân cũng không biết. Nhưng có thể đoán rằng trong t́nh cảnh người đi xin yếu đuối của chế độ Cộng Sản ở Việt Nam, phía Trung Quốc không dại ǵ mà không bắt ép phải để cho họ chiếm giữ nguyên vẹn các vị trí chiến lược mà quân Trung Quốc đă cướp lấy trong "bài học" năm 1979. V́ Cộng Sản Việt Nam chịu kư hiệp định đó, năm 1991 Bắc Kinh cho Hà Nội b́nh thường hóa bang giao. Và đến năm 1993 các cuộc đàm phán chính thức mở lại, với t́nh trạng mà ông Vũ Khoan gọi là "đặc biệt khẩn trương."
Nhưng dân chúng Việt Nam và các đảng viên cộng sản không ai biết ǵ về tính chất khẩn trương đó cả. Trong chính phủ Vơ Văn Kiệt và Phan Văn Khải có một Ủy ban Biên giới, nhưng ủy ban này không bao giờ thấy bổn phận phải báo cáo cho Quốc hội về các cuộc đàm phán. Mấy ngàn nhà báo, báo nói và báo viết, đều không biết, hoặc biết mà không dám đả động tới chuyện đàm phán về biên giới. Theo ông Bùi Tín, cựu Phó Tổng biên tập báo Nhân Dân, th́ ngoài những người trong Bộ Chính trị, chính các ủy viên Trung ương Đảng cũng không biết. Và các đại biểu Quốc hội cũng vậy.
C̣n dân chúng th́ sao? Một nhà báo ở Việt Nam mới qua California cho biết trước đây mươi năm hội nhiếp ảnh ở Việt Nam c̣n bán các bưu ảnh in h́nh thác Bản Giốc ở tỉnh Cao Bằng, và các tờ báo c̣n nói đến thắng cảnh Bản Giốc. Nhưng từ dăm năm nay, không một tờ báo nào nhắc nhở đến cái tên con thác này nữa. Và không nơi nào bán bưu ảnh thác Bản Giốc nữa. Theo lá thư của 26 nhà yêu nước ở Hà Nội chất vấn Bộ Chính trị cùng chính quyền Hà Nội, th́ thác Bản Giốc đă được nhượng cho Trung Quốc rồi. Nhưng việc kư kết Hiệp định biên giới đường bộ chỉ thành h́nh cuối năm 1999. Như vậy th́ trước đó dăm năm, các tờ báo ở Việt Nam đă được lệnh quên cái tên thác này. Và hội nhiếp ảnh cũng được lệnh ngưng bán các tấm h́nh thác Bản Giốc. Nhưng dân chúng Việt Nam không ai thắc mắc ǵ về chuyện cái thác đó được làm cho phai nḥa trong trí nhớ của dân tộc. V́ trong lúc đó hai đảng Cộng Sản đang lén lút mặc cả với nhau, theo lối "chiếu cố, nhân nhượng" như lời ông Vũ Khoan, nay được thăng lên làm Bộ trưởng Thương mại sau khi kư Hiệp định Thương mại với Mỹ. Người dân không được biết, v́ các nhà báo cũng không được biết. Tổng biên tập các tờ báo và đài trong nước nhận được lệnh ngưng viết về thác Bản Giốc, chắc cũng không được biết lư do. V́ việc cắt đất, nếu đúng như 26 nhà trí thức Hà Nội tố cáo, là việc bí mật của Đảng!
Một điều đáng chú ư là các hiệp định bán nước của đảng Cộng Sản Việt Nam đều được kư vào những ngày cuối năm, lễ chính thức đóng cọc biên giới mới cũng diễn ra vào một ngày cuối năm. Tại sao không phải là những ngày khác trong năm?
Theo Tiến sĩ Lê Mạnh Hùng đă viết trên nhật báo Người Việt ngày Chủ Nhật vừa qua th́ năm 1999 Lê Khả Phiêu sang Bắc Kinh đă được Giang Trạch Dân yêu cầu phải kết thúc hiệp ước về biên giới trên bộ trong năm 1999, và về hải phận năm 2000. Các giới hạn thời gian này cũng được Thứ trưởng Ngoại giao Hà Nội Lê Công Phụng xác nhận trong bài báo đăng cùng một tạp chí với bài của ông Vũ Khoan.
Hiệp định về biên giới trên bộ kư ngày 30-12-1999, khi Ngoại trưởng Trung Quốc Đường Gia Truyền qua Hà Nội. Đến tháng Sáu năm 2000 th́ Quốc hội Cộng Sản ở Hà Nội thông qua. Hiệp định về lănh hải kư ngày 25 tháng 12 năm 2000, khi ông Trần Đức Lương qua Bắc Kinh, đến tháng 11 năm sau th́ Quốc hội ở Hà Nội cũng thông qua. Và lễ cắm cột mốc mới tại biên giới Móng Cái, Đông Hưng diễn ra ngày 27 tháng 12 năm 2001.
Tại sao cứ phải chọn những ngày cuối năm để làm những việc quan trọng như thế? Nếu người cộng sản vô tôn giáo không tin vào lịch số, không cần ngày lành tháng tốt, th́ chỉ có một lư do là họ phải làm vội vàng cho kịp một giới hạn thời gian. Ai đă ấn định những mốc thời gian đó? Khi hai nước đàm phán th́ phía có quyền ấn định chắc là nước mạnh, nước yếu chỉ có việc líu ríu nghe theo. Cam tâm kư những hiệp định hiến đất cho ngoại bang nhục nhă như vậy, chắc những người cộng sản Việt Nam cũng cảm thấy hổ thẹn chính họ, và muốn che đậy không cho người ngoài biết, càng lâu càng tốt. Cho nên họ cố tŕ hoăn đến những ngày chót mới làm. Tháng 12 mỗi năm, người dân Việt Nam kể từ nay về sau, lại nhớ đến niềm sỉ nhục chung mà đảng Cộng Sản đă đem lại cho đất nước. Tháng 12 sẽ được nhớ như một tháng u ám trong lịch sử dân tộc.
NGÔ NHÂN DỤNG